"Mùa Đông kinh tế" năm 2025

Chính sách thương mại của Mỹ đã trở thành tâm điểm tại Hội nghị mùa Xuân của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB), diễn ra từ ngày 22/4 đến 26/4 tại Washington. Tại đây, các bộ trưởng tài chính và thương mại thế giới đã bày tỏ quan ngại sâu sắc và kêu gọi Mỹ làm rõ định hướng chính sách thương mại. Căng thẳng leo thang giữa Mỹ và Trung Quốc càng làm gia tăng bất ổn toàn cầu, trong khi các biện pháp áp thuế trả đũa khiến thương mại song phương gần như “đóng băng”.

Trong Báo cáo Triển vọng Kinh tế Thế giới tháng 4/2025, IMF dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu sẽ giảm còn 2,8% trong năm nay, so với mức 3,3% của năm 2024, chủ yếu do tác động từ thuế quan của Mỹ. Tăng trưởng của nền kinh tế Mỹ được dự báo giảm từ 2,8% xuống còn 1,8%, trong khi Trung Quốc và Nga có thể đạt mức tăng lần lượt là 4,5% và 1,7%.

IMF cũng nhấn mạnh rằng những tuyên bố trái chiều về áp thuế và hoãn thuế của ông Trump đã làm gia tăng rủi ro tài chính, trong bối cảnh thị trường toàn cầu biến động mạnh, đe dọa hoạt động kinh tế.

Ngân hàng Thế giới, trong một báo cáo tại Hội nghị, cảnh báo về làn sóng nợ đang gia tăng tại các thị trường mới nổi, khi thương mại và dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) suy giảm rõ rệt.

Một mối lo khác là nguy cơ suy giảm niềm tin vào đồng USD với vai trò là “tài sản trú ẩn an toàn”. Báo cáo của IMF cảnh báo làn sóng bán tháo trái phiếu kho bạc Mỹ sau những tuyên bố áp thuế của ông Trump đã đặt ra dấu hỏi lớn về vị thế thống trị toàn cầu của USD.

Trong tháng 4/2025, các thị trường tài chính toàn cầu chứng kiến áp lực mạnh với tình trạng bán tháo diễn ra trên cả thị trường trái phiếu, cổ phiếu và USD. Ông Nathan Sheets, chuyên gia kinh tế tại ngân hàng Citi, nhận định phản ứng tiêu cực từ thị trường có thể buộc Chính phủ Mỹ phải điều chỉnh lại chiến lược thuế quan.

Dù đối mặt với nhiều thách thức, kinh tế toàn cầu vẫn le lói một vài tín hiệu tích cực trong tháng 4/2025. Việc Trung Quốc miễn thuế cho một số mặt hàng của Mỹ, cùng phát biểu của ông Bessent rằng mức thuế cao áp với hàng Trung Quốc “sẽ không kéo dài”, đã mang lại hy vọng về khả năng hạ nhiệt căng thẳng giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Tuy nhiên, nhìn về triển vọng cả năm 2025, nền kinh tế toàn cầu vẫn được dự báo sẽ tiếp tục tăng trưởng chậm và đối mặt với bất ổn tài chính. Cả IMF và WB đều nhấn mạnh tầm quan trọng của hợp tác đa phương và các cuộc đàm phán thương mại minh bạch trong việc giảm thiểu rủi ro./.