Đồng bào Xơ Đăng 'vươn mình' khởi sắc nhờ du lịch cộng đồng

Hồn Tây Nguyên sống mãi

Làng Kon Chênh, nằm ở xã Măng Cành (huyện Kon Plông, tỉnh Kon Tum), được biết đến với bản sắc văn hóa đậm đà của đồng bào Xơ Đăng (nhánh M’Nâm).

Văn hóa M’Nâm cũng được thể hiện qua những nghi lễ đặc sắc như lễ cúng giọt nước, lễ mừng lúa mới, hay điệu múa xoang hòa trong tiếng cồng chiêng ngân vang. Đây là những giá trị văn hóa truyền đời, phản ánh sâu sắc đời sống tâm linh và tình yêu thiên nhiên của người dân nơi đây.

Trao đổi với PV Người Đưa Tin, nghệ nhân ưu tú A Lễ, bày tỏ: “Điều quan trọng nhất là chúng tôi gìn giữ truyền thống văn hóa, truyền lại cho thế hệ trẻ, để nét đẹp của dân tộc không bị mai một”.

Nghệ nhân ưu tú A Lễ cũng là người duy nhất tại làng Kon Chênh còn biết chế tác và thổi Tà Vẩu – nhạc cụ truyền thống của người M’Nâm. Tiếng Tà Vẩu hòa cùng nhịp cồng chiêng tạo nên một bản hòa âm độc đáo, khơi gợi lòng say mê của du khách với văn hóa Tây Nguyên.

Ông Phạm Văn Thắng, Phó Chủ tịch UBND huyện Kon Plông cho biết, hiện nay, lượng khách từ các tỉnh như Bình Định, Quảng Ngãi, Tp.HCM, Hà Nội và cả khách quốc tế đến Kon Chênh ngày càng tăng. Họ không chỉ tìm đến để nghỉ ngơi, thư giãn mà còn muốn tận hưởng không gian văn hóa đặc trưng và trải nghiệm nông nghiệp địa phương.

“Trong tương lai, huyện Kon Plông dự kiến tiếp tục đầu tư để mở rộng các dịch vụ du lịch tại Kon Chênh. Những ý tưởng như tổ chức lễ hội cà phê, giới thiệu sản phẩm thủ công và xây dựng các tour du lịch khám phá thiên nhiên sẽ được triển khai để thu hút thêm khách lưu trú dài ngày”, ông Thắng cho biết thêm.

Du lịch cộng đồng đã mở ra cánh cửa mới cho Kon Chênh.

Kon Chênh không chỉ là biểu tượng của sự thành công trong việc kết hợp du lịch văn hóa và nông nghiệp mà còn là tấm gương sáng về sự phát triển bền vững. Với sự chung tay của chính quyền và người dân, làng Kon Chênh đang trở thành hình mẫu cho các địa phương khác trong việc gìn giữ văn hóa và nâng cao đời sống kinh tế.

Không chỉ riêng Kon Chênh, những làng lân cận như Đăk Lanh, Đăk Y’Pai, và Măng Buk cũng đang đổi thay từng ngày nhờ du lịch.

Các sản phẩm văn hóa như cồng chiêng, thổ cẩm, và nông sản giờ đây không chỉ phục vụ cộng đồng mà còn được xuất bán rộng rãi, mang lại nguồn thu nhập đáng kể cho bà con.

Du lịch cộng đồng đã mở ra cánh cửa mới cho Kon Chênh – nơi mà mỗi tách cà phê, mỗi giai điệu cồng chiêng và mỗi câu chuyện kể đều góp phần gìn giữ và lan tỏa hồn thiêng Tây Nguyên.

Bảo tồn văn hóa kết hợp phát triển kinh tế

Với sự kết hợp cùng những trải nghiệm độc đáo về nông nghiệp cà phê, Kon Chênh mang đến sự giao thoa hoàn hảo giữa truyền thống và đổi mới, tạo cơ hội cho bản làng phát triển.

Du khách khi đến đây sẽ được trải nghiệm cuộc sống của người dân địa phương, từ việc tự tay thu hoạch những trái cà phê chín mọng đến tham gia chế biến và thưởng thức cà phê nguyên chất giữa không gian núi rừng.

Ngoài cà phê, các món ăn đặc sản như cơm lam, gà nướng, heo bản địa, cá suối và rau rừng cũng khiến hành trình khám phá thêm trọn vẹn.

Những điệu hát dân ca, những buổi đốt lửa trại và những câu chuyện kể về truyền thống của làng là điều khiến không khí Kon Chênh trở nên khác biệt, khó quên.

Từ năm 2021, UBND huyện Kon Plông đã triển khai chủ trương phát triển du lịch cộng đồng nhằm bảo tồn văn hóa gắn với kinh tế bền vững.

Trao đổi với PV, Ông Phạm Văn Thắng, Phó Chủ tịch UBND huyện Kon Plông, chia sẻ: “Chúng tôi kết hợp phát triển du lịch với nông nghiệp, lấy cây cà phê làm điểm nhấn để quảng bá thương hiệu và bảo tồn giá trị văn hóa của đồng bào M’Nâm”.

Cà phê được trồng tại Kon Chênh mang hương vị thơm ngon.

Nhờ sự hỗ trợ từ chính quyền, bà con trong làng đã thay đổi nhận thức về du lịch. Nhiều gia đình đã xây dựng homestay khang trang, tạo cảnh quan đẹp như vườn hoa, khu vực săn mây và cải thiện các tiện ích sinh hoạt như nước sạch, nhà vệ sinh đạt chuẩn.

Ngoài ra, người dân cũng tích cực tham gia các khóa học về kỹ năng tiếp đón và phục vụ du khách, nhờ đó từng bước phát triển các dịch vụ đa dạng và chuyên nghiệp hơn./.