Phát triển nhà ở cho thuê sẽ giúp hạ nhiệt giá nhà

Bổ sung nhiều cơ chế đột phá

Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) do Bộ Xây dựng chủ trì soạn thảo đã bổ sung nhiều cơ chế đột phá, nhằm tiếp tục hoàn thiện môi trường pháp lý thuận lợi, minh bạch, phát triển đa dạng các loại hình nhà ở, hướng tới mục tiêu mọi người dân đều có chỗ ở. Một trong những định hướng đáng chú ý là ưu tiên phát triển nhà ở cho thuê, từng bước hình thành thị trường ổn định, lâu dài.

Đây là chiến lược hết sức cần thiết, bởi theo nhiều nghiên cứu, hệ số giá nhà trên thu nhập của Việt Nam hiện ở mức cao hơn nhiều so với nhiều quốc gia trên thế giới. Theo xếp hạng của Numbeo, giữa năm 2025, chỉ số này lên mức 27,3 lần, tức giá một căn hộ trung bình cao gấp hơn 27 năm thu nhập bình quân của một hộ gia đình.

Việc phát triển nhà ở cho thuê cũng được xem là một cách giúp hạ nhiệt giá nhà. Vì khi người dân đã có những nơi thuê ở khang trang, sạch sẽ, lâu dài, họ sẽ không phải tìm mọi cách để mua nhà, gây áp lực khiến giá nhà leo thang. Sự thay đổi từ tư duy "sở hữu" sang "sử dụng" giúp thị trường bất động sản cân bằng lại, giảm ảo giá và tạo ra chỗ ở ổn định lâu dài cho người dân mà không cần gánh nợ mua nhà.

Bộ Xây dựng cho biết, cả nước hiện có 875 dự án nhà ở xã hội đang được triển khai, với quy mô gần 772.000 căn hộ. Tuy nhiên, đây là số liệu chung về nhà ở xã hội; nguồn cung nhà ở cho thuê dài hạn, có chất lượng và giá phù hợp vẫn còn hạn chế. Phần lớn người lao động tại các đô thị và khu công nghiệp vẫn phải thuê nhà trọ do các hộ gia đình đầu tư nhỏ lẻ.

Thời gian qua, Lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ đã có nhiều chỉ đạo về phát triển nhà ở cho thuê. Trong đó, nhà ở cho thuê được xác định là một trụ cột chiến lược về an sinh xã hội từ nay đến năm 2030, nhất là tại các đô thị lớn và khu công nghiệp. Nhiều địa phương đang rà soát quỹ đất, xây dựng kế hoạch và chuẩn bị triển khai các dự án nhà ở cho thuê.

Dự kiến, dự án Luật Nhà ở sửa đổi sẽ được trình Quốc hội xem xét tại kỳ họp không thường lệ lần thứ nhất diễn ra vào tháng 8. Trong đó, các chính sách phát triển nhà ở cho thuê là nội dung đang nhận được sự quan tâm của người dân và doanh nghiệp.

Ưu đãi với nhà cho thuê trong dự thảo luật nhà ở (sửa đổi)

Nhà ở hiện nay được định hướng phân loại phát triển theo 4 nhóm: nhà ở thương mại, nhà ở cho thuê, nhà ở công vụ và nhà ở chính sách. Thời gian qua, nhà ở cho thuê dài hạn khá lép vé so với nhà ở thương mại. Nếu có, chủ yếu vẫn là những nhà cho thuê tự phát, nhỏ lẻ, thiếu ổn định. Trong khi nhu cầu của người dân về một chỗ ở ổn định là rất lớn.

Ông Nguyễn Văn Trường - Phường Xuân Đỉnh, TP. Hà Nội cho biết: "Cơ bản nhất là có nhà ở đã, mới làm ăn, mới phát triển ra được, rộng hơn một chút, đi lại thuận tiện hơn, rộng rãi".

Dự thảo Luật Nhà ở đã dành một chương riêng cho loại hình nhà ở cho thuê, làm rõ nguồn vốn đầu tư, quỹ đất, chính sách ưu đãi, giá thuê và cơ chế quản lý. Một số ưu đãi đáng chú ý được đề xuất như cho phép chủ đầu tư được sử dụng tối đa 20% tổng diện tích sàn để phát triển dịch vụ thương mại nhằm tạo thêm nguồn thu, qua đó, hỗ trợ giảm giá thuê nhà. Doanh nghiệp cũng được hưởng ưu đãi về thuế giá trị gia tăng.

Ông Trần Anh Tuấn - Phó Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản tỉnh Bắc Ninh nêu ý kiến: "Hiện nay, cộng đồng doanh nghiệp đang mong điều đó. Cần rất rõ những chính sách ưu đãi để nhà đầu tư yên tâm,vì họ bỏ tiền rất lớn nhưng thu tiền nhỏ nên người ta phải tính toán, phải ưu đãi về vốn, giá đất, họ mới có cơ sở mạnh dạn đầu tư".

Từ trước đến nay, vì chưa có quy định riêng cho nhà ở cho thuê nên việc triển khai tại các địa phương khá lúng túng.

Ông Trương Trung Hiếu - Phó Giám đốc Sở Xây dựng tỉnh Lạng Sơn nhận định: "Có nhiều văn bản, khi nghiên cứu phải viện dẫn, phải tìm kiếm sẽ khó khăn hơn, đặc biệt khi triển khai thực hiện lồng ghép đồng thời các văn bản khác sẽ khó khăn. Khi tích hợp nội dung này trong điều chỉnh, bổ sung Luật Nhà ở, tôi nghĩ là điều rất cần thiết".

Hiện nay, Luật Nhà ở sửa đổi với điểm nhấn quy định về nhà ở cho thuê vẫn tiếp tục được đưa ra lấy ý kiến. Nhiều doanh nghiệp cho rằng, bên cạnh các cơ chế ưu đãi, các quy định cần làm rõ hơn về quy định giá thuê, mức tăng theo hàng năm, chi phí vận hành bảo dưỡng và quy chế xét duyệt người thuê. Đây là những vấn đề cần làm rõ để tránh các mâu thuẫn phát sinh xảy ra khi người dân tới sinh sống giống như tại các chung cư thương mại khác.