Giá căn hộ tăng nhanh hơn thu nhập đang làm thay đổi hành vi mua nhà của người trẻ, từ trì hoãn quyết định sở hữu đến chấp nhận thuê nhà dài hạn.
Thu nhập khoảng 28 triệu đồng mỗi tháng, nhưng sau nhiều lần cân nhắc, chị Bảo Khuyên (34 tuổi), nhân viên văn phòng tại TP Hồ Chí Minh, vẫn chưa dám hiện thực hóa kế hoạch sở hữu nhà ở dù đang chuẩn bị cho cuộc sống hôn nhân và mong muốn ổn định chỗ ở.
"Từ năm ngoái tôi đã bắt đầu tìm hiểu thị trường. Tuy nhiên, những căn hộ phù hợp với khả năng tài chính ngày càng ít. Nếu giá vừa túi tiền thì thường ở rất xa trung tâm, không thuận tiện cho việc đi làm. Còn các dự án gần trung tâm lại có giá 90-120 triệu đồng/m², vượt quá khả năng chi trả. Nếu chọn căn hộ cũ thì diện tích nhỏ và thiếu tiện ích", chị Khuyên chia sẻ.
Không riêng chị Khuyên, nhiều người trẻ tại TP Hồ Chí Minh cũng đang tạm gác kế hoạch an cư vì giá bất động sản liên tục leo thang. Chị Diệu Lan, nhân viên văn phòng với thu nhập khoảng 20 triệu đồng mỗi tháng, cho biết dù đã có một khoản tích lũy nhưng vẫn khó tiếp cận nhà ở do giá bán quá cao, trong khi áp lực trả nợ vay ngân hàng là rào cản lớn.
"Tôi muốn có một căn nhà ở thành phố để ổn định cuộc sống. Tuy nhiên, khi tìm hiểu thị trường, giá một căn hộ chung cư hiện nay phổ biến từ 4-5 tỷ đồng, mức giá rất khó với những người có thu nhập như tôi", chị Lan nói.
Trong báo cáo mới được Avison Young công bố, quyết định mua nhà của thế hệ Millennial và Gen Z ngày càng phân hoá do điều kiện thị trường. Một trong các nguyên nhân là tốc độ tăng giá nhà đã vượt xa thu nhập. Trong 5 năm qua, giá căn hộ tại TP Hồ Chí Minh tăng khoảng 50%, tại Hà Nội tăng 72% và Đà Nẵng tăng 34%, trong khi thu nhập bình quân chỉ tăng khoảng 6-10% mỗi năm. Đến cuối năm 2025, giá nhà đã cao gấp khoảng 20 lần thu nhập bình quân năm của người dân.
Đáng chú ý, nguồn cung nhà ở vừa túi tiền, phân khúc dưới 40 triệu đồng/m2 lại suy giảm kéo dài. Hầu hết sản phẩm mở bán tại TP Hồ Chí Minh trong những tháng đầu năm nay đều thuộc phân khúc cao cấp và hạng sang.
Giá nhà tăng cao trong thời gian dài không chỉ làm giảm khả năng tiếp cận nhà ở mà còn tác động đến cách người trẻ nhìn nhận việc sở hữu bất động sản. Thay vì chấp nhận gánh khoản vay kéo dài hàng chục năm, nhiều người lựa chọn tiếp tục thuê nhà, tích lũy thêm tài chính hoặc chờ đợi thời điểm phù hợp hơn để xuống tiền.
Theo Avison Young, nhóm người trẻ hiện được chia thành ba xu hướng rõ rệt. Nhóm thứ nhất vẫn muốn mua nhà nhưng chủ động trì hoãn để quan sát thị trường, chờ lãi suất và giá bán phù hợp hơn. Nhóm này sẽ dành thêm thời gian tiết kiệm và cải thiện thu nhập, mục tiêu tích luỹ tối thiểu 30% giá trị căn hộ trước khi vay nhằm giảm áp lực trả nợ.
Nhóm thứ hai chấp nhận dịch chuyển ra các khu vực xa trung tâm hoặc đô thị vệ tinh để tìm kiếm sản phẩm vừa khả năng chi trả. Để mua được nhà, người trẻ sẽ dịch chuyển ra các đô thị vệ tinh hoặc khu vực cách trung tâm 15-20 km để tìm căn hộ dưới 5 tỷ đồng. Trong khi đó, nhóm thứ ba xem thuê nhà dài hạn là một lựa chọn chủ động nhằm duy trì sự linh hoạt trong công việc và cuộc sống.
Trước đó, báo cáo của Savills Việt Nam cho thấy, phần lớn người trẻ dưới 35 tuổi chỉ có khoảng 10 năm đi làm, một thời gian chưa đủ dài để tích luỹ đủ tài chính cho khoản đầu tư bất động sản lớn. Trong khi đó, giá nhà tại TP Hồ Chí Minh và Hà Nội đã tăng rất nhanh trong hơn 10 năm qua, vượt xa tốc độ tăng thu nhập của người lao động. Ghi nhận từ Savills Việt Nam, giá bán căn hộ sơ cấp trong quý I/2026 tại TP Hồ Chí Minh đạt trung bình 91 triệu đồng/m2. Đây là mức giá vượt xa khả năng của phần lớn người dân.
Bà Cao Thị Thanh Hương, Quản lý cấp cao, Bộ phận Nghiên cứu Savills TP Hồ Chí Minh: "Chúng tôi ước tính, trung bình mỗi năm TP Hồ Chí Minh cần phải cung ứng ra thị trường khoảng 50.000 căn hộ để đáp ứng nhu cầu ở thực. Tuy nhiên, những năm vừa qua thì số lượng thực tế chỉ đáp ứng được khoảng 20% con số này. Trong khi, đa phần các dự án mới đều tập trung phân khúc trung cấp, cao cấp. Điều này khiến người trẻ ngày càng khó tiếp cận nhà ở, buộc nhiều người phải lựa chọn thuê nhà trong thời gian dài hơn."
Trong bối cảnh đó, nhiều ý kiến cho rằng để cải thiện khả năng tiếp cận nhà ở của người trẻ, thị trường cần gia tăng nguồn cung nhà ở thương mại giá hợp lý, đặc biệt tại các đô thị vệ tinh có hạ tầng kết nối thuận lợi. Đồng thời, cần phát triển thị trường nhà ở cho thuê và xây dựng các chính sách hỗ trợ phù hợp nhằm giảm áp lực tài chính cho người có nhu cầu ở thực.
Trong khi nhu cầu sở hữu nhà ở của người trẻ vẫn rất lớn, giá bán liên tục thiết lập mặt bằng mới đang khiến giấc mơ an cư ngày càng khó tiếp cận. Không ít người buộc phải trì hoãn kế hoạch mua nhà, chấp nhận sống xa trung tâm hoặc tiếp tục đi thuê. Điều này cũng đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc gia tăng nguồn cung nhà ở phù hợp với khả năng chi trả của số đông người lao động.