Chốt giảm 2% thuế VAT đến hết năm 2026

Sáng 17/6, với 452/453 đại biểu có mặt tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã biểu quyết thông qua Nghị quyết của Quốc hội về giảm thuế VAT.

Theo Nghị quyết mới được thông qua, Quốc hội quyết nghị giảm 2% thuế suất thuế VAT áp dụng đối với các nhóm hàng hóa, dịch vụ quy định tại khoản 3 Điều 9 Luật Thuế giá trị gia tăng số 48 (còn 8%).

Các nhóm hàng hóa, dịch vụ không nằm trong diện được giảm thuế bao gồm: viễn thông, hoạt động tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm, kinh doanh bất động sản, sản phẩm kim loại, sản phẩm khai khoáng (trừ than), sản phẩm hàng hóa và dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt (trừ xăng). Nghị quyết có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7 đến hết ngày 31/12/2026.

Trước khi được thông qua, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng đã trình bày báo tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Nghị quyết.

Theo Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng, có một số ý kiến đề nghị áp dụng giảm thuế VAT 2% cho tất cả các mặt hàng. Tuy nhiên, cũng có ý kiến đề nghị thay vì giảm 2% cho nhiều đối tượng thì giảm từ 4-5% cho đúng đối tượng cần hỗ trợ.

Làm rõ vấn đề này, ông Thắng cho biết dự thảo Nghị quyết lần này đã mở rộng thêm đối tượng được giảm thuế so với quy định tại các Nghị quyết của Quốc hội trước đây và kéo dài thời gian giảm thuế đến hết năm 2026. Theo đó, kinh doanh vận chuyển, logistics, hàng hoá, dịch vụ công nghệ thông tin thuộc đối tượng được giảm thuế.

Ngoài ra, theo quy định của pháp luật về thuế VAT, hoạt động dạy học, dạy nghề và dịch vụ y tế thuộc đối tượng không chịu thuế VAT nên cũng không cần phải giảm thuế.

Đối với dịch vụ như hoạt động tài chính, ngân hàng, chứng khoán, bảo hiểm thuộc đối tượng không chịu thuế VAT nên không cần phải giảm thuế VAT. Còn dịch vụ viễn thông, bất động sản là những ngành có tăng trưởng trong thời gian qua và cũng không thuộc đối tượng được giảm thuế VAT.

Hơn nữa, theo phương án Chính phủ đề xuất ngày 16/4, dự kiến số giảm thu ngân sách Nhà nước trong 6 tháng cuối năm 2025 và cả năm 2026 tương đương khoảng 121.740 tỷ đồng. Trong đó, 6 tháng cuối năm 2025 giảm khoảng 39.540 tỷ đồng, năm 2026 giảm khoảng 82.200 tỷ đồng.

Trường hợp thực hiện giảm thuế theo phương án giảm tất cả các mặt hàng chịu thuế suất thuế VAT 10% thì dự kiến số giảm thu ngân sách Nhà nước trong 6 tháng cuối năm 2025 và cả năm 2026 tương đương khoảng 167.000 tỷ đồng. Trong đó, 6 tháng cuối năm 2025 giảm khoảng 54.000 tỷ đồng, năm 2026 giảm khoảng 113.000 tỷ đồng.

"Trường hợp giảm thuế cho tất cả các mặt hàng chịu thuế suất thuế VAT 10% thì sẽ làm giảm thêm nguồn thu ngân sách Nhà nước, khó bảo đảm việc ổn định tài khoá trung hạn và an toàn nợ công.

Đồng thời người tiêu dùng có thể tiêu thụ những loại hàng hoá, dịch vụ không khuyến khích tiêu dùng như hàng hoá, dịch vụ chịu thuế tiêu thụ đặc biệt, những mặt hàng cần phải được quản lý, bảo vệ, khai thác sử dụng hợp lý", Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng nói. Do vậy Chính phủ xin Quốc hội giữ như dự thảo Nghị quyết.

Về thời hạn áp dụng, có ý kiến đề nghị kéo dài thời hạn áp dụng chính sách lên 2 năm. Cũng có ý kiến cho rằng, việc áp dụng chính sách 1,5 năm là khá dài, ảnh hưởng đến tính hiệu quả của chính sách; Có ý kiến nhất trí giảm thuế đến hết năm 2025…

Về nội dung này, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng cho biết việc Chính phủ đề xuất kéo dài chính sách giảm thuế VAT lên 1,5 năm thay vì chỉ giảm 6 tháng một lần như trước đây sẽ góp phần tạo động lực thúc đẩy, phát triển cho nền kinh tế, củng cố, chuẩn bị tốt các yếu tố nền tảng nhằm thực hiện thắng lợi Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 10 năm 2021 - 2030, tăng trưởng GDP năm 2025 đạt 8% trở lên, góp phần tạo nền tảng vững chắc để đạt tốc độ tăng trưởng hai con số trong giai đoạn 2026 - 2030…

Việc đề xuất áp dụng mức thuế 8% ổn định lâu dài là không phù hợp với chủ trương của Đảng, Nhà nước về cơ cấu lại ngân sách Nhà nước để đảm bảo nền tài chính quốc gia an toàn và bền vững, Chiến lược cải cách hệ thống đến năm 2030. Theo đó tiến tới cơ bản áp dụng một mức thuế suất, nghiên cứu tăng thuế suất thuế VAT theo lộ trình./.