Giá bạch kim chạm mức cao nhất trong 13 năm qua

Theo Hội đồng Đầu tư Bạch kim Thế giới (WPIC), sản lượng bạch kim toàn cầu năm 2025 dự kiến giảm gần 6%, xuống còn 5,4 triệu ounce - mức thấp nhất trong bốn năm. Riêng tại Nam Phi, quốc gia chiếm hơn 70% sản lượng thế giới, khai thác dự kiến chỉ đạt 3,9 triệu ounce, thấp nhất trong vòng 25 năm nếu không tính các giai đoạn gián đoạn vì đình công hay sự cố kỹ thuật. Việc nguồn cung suy yếu trong khi nhu cầu tiếp tục đi lên đang khiến giá bạch kim trở thành tâm điểm của giới đầu tư hàng hóa.

Ở chiều ngược lại, WPIC cho biết nhu cầu bạch kim trong lĩnh vực trang sức được dự báo tăng hơn 11% trong năm nay, lên 2,2 triệu ounce - mức cao nhất kể từ năm 2020. Sức mua tại châu Âu, Bắc Mỹ và Nhật Bản đều khởi sắc, khi giá vàng duy trì ở vùng đỉnh lịch sử khiến người tiêu dùng chuyển hướng sang bạch kim - một lựa chọn có giá “mềm” hơn nhưng vẫn giữ được giá trị biểu trưng. Bên cạnh đó, sự phục hồi nhẹ trong lĩnh vực công nghiệp và chất xúc tác ô tô cũng góp phần gia tăng sức cầu tổng thể.

Cán cân cung - cầu nghiêng mạnh về phía thâm hụt khiến lượng tồn kho bạch kim trên mặt đất dự kiến giảm thêm 22% trong năm 2025, xuống chỉ còn khoảng 3 triệu ounce đủ đáp ứng hơn 4 tháng tiêu thụ toàn cầu. Tình trạng này khiến giá bạch kim trở nên đặc biệt nhạy cảm trước bất kỳ rủi ro nào liên quan đến khai thác, vận chuyển hay gián đoạn năng lượng tại Nam Phi.

Tuy nhiên, đà tăng gần 80% của giá bạch kim từ đầu năm cũng đang khuyến khích làn sóng đầu tư mới vào khai thác. Valterra Platinum - nhà khai thác bạch kim lớn nhất thế giới dự kiến thử nghiệm khai thác ngầm tại mỏ Mogalakwena vào cuối năm 2026, trong khi Ivanhoe Mines và Tharisa lần lượt huy động hàng trăm triệu USD để mở rộng dự án Platreef và mỏ PGM tại Nam Phi. Nếu các dự án này đi vào hoạt động đúng tiến độ, áp lực thiếu cung có thể phần nào hạ nhiệt trong trung hạn, nhất là khi nhu cầu từ ngành ô tô - lĩnh vực tiêu thụ bạch kim lớn nhất vẫn đang ở xu hướng suy yếu.